BẮC KINH - Nhiều người dân Trung Quốc ước mơ rằng đất nước của họ sẽ có ngày trở thành "số một" . Đó là một ước mơ cao cả của nhiều dân tộc trên thế giới, họ muốn dành chiến thắng trong nhiều lĩnh vực hoặc trong bất kỳ sự cạnh tranh kinh tế, họ muốn làm tốt hơn đối thủ cạnh tranh của họ. Đó là một phần bản chất của hệ thống tư bản đã lan rộng từ Tây sang các nước trên thế giới.
Trong chính trị quốc tế, sự cạnh tranh này có một phụ lục quân sự tế nhị liên quan đến các vấn đề nguy hiểm.
Quân sự của Trung Quốc sẽ đuổi kịp nước Mỹ ? Và nếu điều đó xảy ra thì nó sẽ xảy ra thời điểm nào? Nhiều nhà chiến lược tại Bắc Kinh đang tự hỏi những câu hỏi như thế này, và vấn đề chính của nó nằm ở nền kinh tế của Trung Quốc.
Khi nền kinh tế của Trung Quốc đủ lớn nó sẽ "tự nhiên" duy trì chi phí quân sự lớn hơn, và như vậy trong một thời điểm nào đó nó sẽ vượt quân đội Hoa Kỳ. Có một số trở ngại cho tư duy tuyến tính này. Một là liên quan đến các tiến bộ công nghệ: thực tế cho thấy Trung Quốc bị tụt hậu so với Mỹ trong nhiều lĩnh vực công nghệ và rất khó để bắt kịp.
Mỹ có thể trở thành nền kinh tế "số hai" của thế giới, nhưng họ cũng có thể giữ lại nhiều năm sau cho mình những công nghệ nổi bật trong vấn đề quân sự sau khi Trung Quốc vượt qua Mỹ về kinh tế. Tuy nhiên ngay cả khi Trung Quốc bắt kịp Hoa Kỳ về công nghệ quân sự thì họ sẽ cần nhiều trí tuệ hơn nữa để nghiên cứu, đổi mới tư duy và nghiên cứu,sản xuất và Bắc Kinh sẽ trở thành một anh chàng khổng lồ trong lĩnh vực này, như Hoa Kỳ hiện nay.
Các vấn đề về gia tăng quân sự của Trung Quốc không chỉ giải quyết đơn giản bằng duy trì tăng trưởng kinh tế cao trong nhiều thập kỷ của tương lai.
Nhưng trước tiên, chúng ta hãy giả định rằng tăng trưởng kinh tế có thể giải quyết được tất cả mọi thứ. Một cách đơn giản có thể nghĩ rằng trong 20 năm qua, tổng sản phẩm trong nước (GDP) có thể lớn hơn nước Mỹ. Sau đó với vị thế kinh tế mới của nó, quân sự của Trung Quốc có thể ở một vị trí có thể vượt qua các giới, và Trung Quốc có thể nghĩ rằng điều này có thể xảy ra trong khoảng thời gian 2040 - 2050. Tuy nhiên có thể là vào giữa thế kỷ này những thách thức quân sự của Trung Quốc có thể xa vời hơn.
Trung Quốc sẽ vẫn một mình chống lại một liên minh từ Mỹ công với các nước Châu Âu, Nhật Bản, Ấn Độ và các nước Châu Á khác. Tất cả các nước này có thể muốn sát cánh cùng Mỹ hơn là với Trung Quốc trong trường hợp có đối đầu quân sự.
Trung Quốc sẽ không thể vượt qua đươc một nhóm quân sự, kinh tế kỹ thuật lớn hơn và bao quanh Trung Quốc trong thực tế và cả những thập kỷ tiếp theo, Trung Quốc sẽ phải dựa rất nhiều vào sự tham gia của Mỹ trong khu vực để giảm bớt căng thẳng với các nước láng giềng.
Trung Quốc có thể phát triển ,mạnh mẽ hơn trong khoảng 2030 - 2040 và sau đó thay thế Mỹ trong mô hình liên minh rộng lớn này? Đến một mức độ nhất định nào đó là có thể, nhưng trong trường hợp có một cuộc đối đầu quân sự thực sự, các quốc gia đều sợ hãi vì chính trị của Trung Quốc không minh bạch và trong chính trị Bắc Kinh không có một từ, dân chủ.
Nếu Trung Quốc có một lúc nào đó trở thành "số một", điều họ cần đầu tiên không phải là sự hùng mạnh về quân sự và khoa học tiên tiến mà là bạn bè và đồng minh. Trên thực tế các nước như Triều Tiên hay Việt Nam không phải là bạn vì khi họ bị ép phải chọn giữa Trung Quốc và Mỹ thì họ sẽ nghiêng về phía Mỹ. Để có bạn bè và đồng minh Trung Quốc phải có dân chủ.
Trung Quốc sẽ phải xây dựng quan hệ tốt với các nước hiện đang là bạn bè của Mỹ, cũng như tiếp tục xây đắp mối quan hệ với Mỹ. Chỉ khi Trung Quốc có thể tạo nên một mạng quan hệ chính trị mới bền chặt và phức tạp, chỉ đến lúc đó họ mới trở thành "số một" sau khi kinh tế của họ đã đạt "số một". Và sau đó họ mới có thể đạt được một liên minh mạnh trên thế giới.
Điều này lại đặt ra một câu hỏi úp mở là mục đích của Trung Quốc trong việc xây dựng quân đội hùng mạnh ? Liệu các loại vũ khí mới của Trung Quốc sẽ được sử dụng để chinh phục Đài Loan, hay là áp đặt luật của họ ở vùng Biển Đông Việt Nam ? Trong tương lai gần Trung Quốc có thể đạt được cả hai mục tiêu, nhưng nếu nó xảy ra nền kinh tế, chính trị cảu Trung Quốc sẽ bị kìm kẹp và bao vậy sau cuộc chinh phục đó. Trung Quốc biết rõ điều đó và họ cố gắng để không rơi vào tình trạng đó vì đó sẽ là thời điểm cùng một lúc chấm dứt những giấc mơ của Trung Quốc.
Xu hướng hiện nay của Trung Quốc là không dấy lên mối đe dọa quân sự đối với Đài Loan nó được thúc đẩy bởi những lý do trong nước.
Vào cuối thế chiến thứ II, Nhật Bản và Trung Quốc được cho là GDP ngang nhau. Nếu chúng ta lấy đo làm mốc và nếu không có Mao Trạch Đông, GDP của Trung Quốc có thể đã bằng 2/3 GDP của Mỹ trong cuối những năm 1980 . Nếu lấy GDP cảu Đài Loan làm một tiêu chuẩn của tổng thế tiềm năng tăng trưởng cho Trung Quốc thì nền kinh tế của Trung Quốc có thể vượt quan Mỹ những năm 1970.
Có nhiều tranh cãi khác nhau về đường lối của Mao, nhưng chúng ta có thể thấy rằng Trung Quốc nhờ Mao mà mất đi 50 năm phát triển. Hiện nay vũ khí tốt nhất cảu kẻ thù của Trung Quốc là tạo ra một Mao thứ hai.
Francesco Sisci is the Asia Editor of La Stampa
atimes
Trong chính trị quốc tế, sự cạnh tranh này có một phụ lục quân sự tế nhị liên quan đến các vấn đề nguy hiểm.
Quân sự của Trung Quốc sẽ đuổi kịp nước Mỹ ? Và nếu điều đó xảy ra thì nó sẽ xảy ra thời điểm nào? Nhiều nhà chiến lược tại Bắc Kinh đang tự hỏi những câu hỏi như thế này, và vấn đề chính của nó nằm ở nền kinh tế của Trung Quốc.
Khi nền kinh tế của Trung Quốc đủ lớn nó sẽ "tự nhiên" duy trì chi phí quân sự lớn hơn, và như vậy trong một thời điểm nào đó nó sẽ vượt quân đội Hoa Kỳ. Có một số trở ngại cho tư duy tuyến tính này. Một là liên quan đến các tiến bộ công nghệ: thực tế cho thấy Trung Quốc bị tụt hậu so với Mỹ trong nhiều lĩnh vực công nghệ và rất khó để bắt kịp.
Mỹ có thể trở thành nền kinh tế "số hai" của thế giới, nhưng họ cũng có thể giữ lại nhiều năm sau cho mình những công nghệ nổi bật trong vấn đề quân sự sau khi Trung Quốc vượt qua Mỹ về kinh tế. Tuy nhiên ngay cả khi Trung Quốc bắt kịp Hoa Kỳ về công nghệ quân sự thì họ sẽ cần nhiều trí tuệ hơn nữa để nghiên cứu, đổi mới tư duy và nghiên cứu,sản xuất và Bắc Kinh sẽ trở thành một anh chàng khổng lồ trong lĩnh vực này, như Hoa Kỳ hiện nay.
Các vấn đề về gia tăng quân sự của Trung Quốc không chỉ giải quyết đơn giản bằng duy trì tăng trưởng kinh tế cao trong nhiều thập kỷ của tương lai.
Nhưng trước tiên, chúng ta hãy giả định rằng tăng trưởng kinh tế có thể giải quyết được tất cả mọi thứ. Một cách đơn giản có thể nghĩ rằng trong 20 năm qua, tổng sản phẩm trong nước (GDP) có thể lớn hơn nước Mỹ. Sau đó với vị thế kinh tế mới của nó, quân sự của Trung Quốc có thể ở một vị trí có thể vượt qua các giới, và Trung Quốc có thể nghĩ rằng điều này có thể xảy ra trong khoảng thời gian 2040 - 2050. Tuy nhiên có thể là vào giữa thế kỷ này những thách thức quân sự của Trung Quốc có thể xa vời hơn.
Trung Quốc sẽ vẫn một mình chống lại một liên minh từ Mỹ công với các nước Châu Âu, Nhật Bản, Ấn Độ và các nước Châu Á khác. Tất cả các nước này có thể muốn sát cánh cùng Mỹ hơn là với Trung Quốc trong trường hợp có đối đầu quân sự.
Trung Quốc sẽ không thể vượt qua đươc một nhóm quân sự, kinh tế kỹ thuật lớn hơn và bao quanh Trung Quốc trong thực tế và cả những thập kỷ tiếp theo, Trung Quốc sẽ phải dựa rất nhiều vào sự tham gia của Mỹ trong khu vực để giảm bớt căng thẳng với các nước láng giềng.
Trung Quốc có thể phát triển ,mạnh mẽ hơn trong khoảng 2030 - 2040 và sau đó thay thế Mỹ trong mô hình liên minh rộng lớn này? Đến một mức độ nhất định nào đó là có thể, nhưng trong trường hợp có một cuộc đối đầu quân sự thực sự, các quốc gia đều sợ hãi vì chính trị của Trung Quốc không minh bạch và trong chính trị Bắc Kinh không có một từ, dân chủ.
Nếu Trung Quốc có một lúc nào đó trở thành "số một", điều họ cần đầu tiên không phải là sự hùng mạnh về quân sự và khoa học tiên tiến mà là bạn bè và đồng minh. Trên thực tế các nước như Triều Tiên hay Việt Nam không phải là bạn vì khi họ bị ép phải chọn giữa Trung Quốc và Mỹ thì họ sẽ nghiêng về phía Mỹ. Để có bạn bè và đồng minh Trung Quốc phải có dân chủ.
Trung Quốc sẽ phải xây dựng quan hệ tốt với các nước hiện đang là bạn bè của Mỹ, cũng như tiếp tục xây đắp mối quan hệ với Mỹ. Chỉ khi Trung Quốc có thể tạo nên một mạng quan hệ chính trị mới bền chặt và phức tạp, chỉ đến lúc đó họ mới trở thành "số một" sau khi kinh tế của họ đã đạt "số một". Và sau đó họ mới có thể đạt được một liên minh mạnh trên thế giới.
Điều này lại đặt ra một câu hỏi úp mở là mục đích của Trung Quốc trong việc xây dựng quân đội hùng mạnh ? Liệu các loại vũ khí mới của Trung Quốc sẽ được sử dụng để chinh phục Đài Loan, hay là áp đặt luật của họ ở vùng Biển Đông Việt Nam ? Trong tương lai gần Trung Quốc có thể đạt được cả hai mục tiêu, nhưng nếu nó xảy ra nền kinh tế, chính trị cảu Trung Quốc sẽ bị kìm kẹp và bao vậy sau cuộc chinh phục đó. Trung Quốc biết rõ điều đó và họ cố gắng để không rơi vào tình trạng đó vì đó sẽ là thời điểm cùng một lúc chấm dứt những giấc mơ của Trung Quốc.
Xu hướng hiện nay của Trung Quốc là không dấy lên mối đe dọa quân sự đối với Đài Loan nó được thúc đẩy bởi những lý do trong nước.
Vào cuối thế chiến thứ II, Nhật Bản và Trung Quốc được cho là GDP ngang nhau. Nếu chúng ta lấy đo làm mốc và nếu không có Mao Trạch Đông, GDP của Trung Quốc có thể đã bằng 2/3 GDP của Mỹ trong cuối những năm 1980 . Nếu lấy GDP cảu Đài Loan làm một tiêu chuẩn của tổng thế tiềm năng tăng trưởng cho Trung Quốc thì nền kinh tế của Trung Quốc có thể vượt quan Mỹ những năm 1970.
Có nhiều tranh cãi khác nhau về đường lối của Mao, nhưng chúng ta có thể thấy rằng Trung Quốc nhờ Mao mà mất đi 50 năm phát triển. Hiện nay vũ khí tốt nhất cảu kẻ thù của Trung Quốc là tạo ra một Mao thứ hai.
Francesco Sisci is the Asia Editor of La Stampa
atimes
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét